Forma prawna działalności

Rozpoczynając własną działalność gospodarczą jedną z decyzji jakie należy podjąć będzie wybór formy działalności gospodarczej. W zależności od formy różnie kształtować się będą stosunki między wspólnikami, różne również będą zasady funkcjonowania firmy, dlatego nim rozpoczniemy własną działalność gospodarczą warto zastanowić się, która jej forma będzie najbardziej odpowiednia dla zakładanego biznesu. W tym miejscu warto również nadmienić, że forma prawna przedsiębiorstwa może zostać zmieniona w trakcie jego funkcjonowania – nie jest to więc decyzja, której nie można zmienić. Do wyboru przedsiębiorcy pozostają następujące formy prawne.

Jednoosobowa działalność gospodarcza

Jest to najpopularniejsza i najprostsza forma prowadzenia działalności gospodarczej. Do głównych zalet tego rozwiązania należy łatwość w rozpoczęciu działalności. Formalności są bowiem w tym przypadku minimalne, zgłoszenia należy dokonać w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej. Taka forma działalności nie wymaga posiadania kapitału początkowego, pozwala na wybór wygodnej formy opodatkowania oraz na rozliczanie się za pomocą uproszczonej księgowości. Główną wadą jest tutaj brak osobowości prawnej, co sprawia, że w sprawach firmy przed sądem docieka praw konkretna osoba, a nie przedsiębiorstwo, właściciel odpowiada za zobowiązania firmy całym swoim majątkiem, musi też niezależnie od dochodu płacić zryczałtowaną stawkę ZUS. Firmy tego typu nie można też dziedziczyć czy przekazać. Możliwość uzyskania kredytów jest mniejsza, bowiem majątek firmy jest majątkiem właściciela, natomiast większe są możliwości pozyskania dotacji i ulg.

Spółka cywilna

Spółka cywilna to najprostsza forma prawna dla dwóch lub więcej osób rozpoczynających działalność gospodarczą. Wówczas nie mogą oni zarejestrować jednoosobowej działalności gospodarczej, decydują się więc najczęściej na spółkę cywilną. Spółka ta powstaje na mocy umowy podpisanej przez wspólników i rejestracji w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej. Podobnie jak jednoosobowa działalność gospodarcza, również spółka cywilna nie posiada osobowości prawnej, a to oznacza, że umów z klientami nie zawiera firma, ale zawierają je wszyscy wspólnicy jako osoby fizyczne. Wszyscy wspólnicy mogą reprezentować spółkę na równych zasadach, wszyscy też ponoszą odpowiedzialność. W tej formie działalności gospodarczej wspólnicy odpowiadają za zobowiązania firmy całym majątkiem, równo dzielą między siebie spłatę zobowiązań. Nie jest wymagany kapitał początkowy, firma może też rozliczać się na zasadzie uproszczonej księgowości. Nie ma jednak określonych prawem sposobów na usunięcie wspólnika w razie ewentualnego konfliktu. Często po ten typ spółki sięgają osoby prowadzące własne działalności gospodarcze, które zawierają spółkę w celu realizacji określonego przedsięwzięcia, wspólnicy do spółki mogą wnieść kapitał w różnej postaci: pieniędzy, wiedzy, środków trwałych. Spółka nie posiada nazwy jako takiej, w nazwie muszą pojawić się nazwiska wspólników oraz dopisek s.c.

Spółki osobowe

Są to spółki, które nie posiadają osobowości prawnej, mogą jednak we własnym imieniu nabywać prawa, nieruchomości i dobra materialne, mogą w swoim imieniu zaciągać zobowiązania oraz pozywać i zostać pozwane. Za zobowiązania spółki odpowiadają natomiast wspólnicy, całym swym majątkiem. Dla tego rodzaju spółek istnieje możliwość wyboru rozliczenia na podstawie podatku liniowego 19%. Do spółek osobowych zaliczane są spółka jawna, komandytowa, komandytowo – akcyjna oraz partnerska. Są to spółki, których działanie określa Kodeks Spółek Handlowych.

Spółki kapitałowe

Są to spółki, której działalność podlega Kodeksowi Spółek Handlowych. Spółki te posiadają osobowość prawną, oznacza to, że występują jako strona przed sądem oraz w umowach. Majątek spółki jest w tym przypadku odrębny od majątku wspólników czy akcjonariuszy. Przy tej formie działalności firma odpowiada za swojej zobowiązania własnym majątkiem, wspólnicy natomiast nie ponoszą za nie odpowiedzialności. Do założenia tego rodzaju spółek wymagany jest minimalny, określony przepisami prawa kapitał zakładowy. W przypadku tego rodzaju spółek dochód opodatkowany jest 19% podatkiem dochodowym od osób prawnych, zaś wspólnicy muszą także odprowadzić 19% podatku od zysku z udziałów. Do tej formy działalności gospodarczej należy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, której wspólników nazywa się udziałowcami oraz spółka akcyjna, gdzie są to akcjonariusze.